Van groenafval naar vruchtbare bodem: ons nieuwe Bokashi station!
06/05/26
Bij Stadsjochies zijn we continu bezig met de vraag: hoe kunnen we nóg circulairder werken? Een grote stap daarin is ons nieuwe Bokashi Station, een plek waar we ons eigen groenafval omzetten in voeding voor de bodem.
Onze teeltmanager Koen vertelt enthousiast over het proces, de voordelen én waarom dit perfect past bij hoe wij willen werken: lokaal, duurzaam en volledig in verbinding met de natuur.
Wat is Bokashi eigenlijk?
Bokashi is een natuurlijke manier van fermenteren. In plaats van composteren, waarbij zuurstof juist belangrijk is, werkt Bokashi zonder zuurstof. Dit noem je een anaeroob proces. Door fermentatiebacteriën toe te voegen, wordt organisch materiaal langzaam afgebroken tot een voedzame bodemverbeteraar.
“Het is eigenlijk de cyclus helemaal rond maken,” vertelt Koen. “Al het groenafval dat gedurende het jaar uit de tuin komt, geef je uiteindelijk weer terug aan de bodem.”
Een circulair systeem op eigen terrein
Op het terrein worden momenteel grote betonwanden geplaatst. Hier bouwen we verschillende vakken waarin we afvalstromen gaan scheiden en verzamelen.
Daarnaast slaan we hier ook compost op van Agterberg. Deze compost kopen we lokaal in letterlijk vijf minuten verderop. Dat maakt het niet alleen betaalbaar, maar ook duurzaam: de compost wordt gemaakt van groenafval uit Utrecht en omgeving.
Drie soorten groenafval
Het Bokashi Station bestaat straks uit drie aparte vakken:
1. Snoeiafval: Takjes, struiken en ander snoeimateriaal wordt eerst kleiner gemaakt met een versnipperaar. “De structuur van de Bokashi is belangrijk. Hoe kleiner je het materiaal maakt, hoe beter het fermentatieproces werkt,” legt Koen uit. “Gooi je een hele tak op de hoop, dan komt die er uiteindelijk ook grotendeels als tak weer uit.”
2. Tuinafval: In het tweede vak verzamelen we bladresten, maaisel, snijafval en ander groenafval dat niet versnipperd hoeft te worden en wat uit onze eigen tuin komt.
3. Cressen afval uit onze vertical farm: Ook het restmateriaal uit onze vertical farm krijgt een tweede leven. De gebruikte aarde waarin de cressen groeien bevat namelijk nog veel voedingsstoffen. “Die nutriënten gooien we niet weg,” vertelt Koen. “Die gebruiken we opnieuw in de Bokashi hoop.”
Een levende laagjescake
Vanuit de drie vakken bouwen we straks laag voor laag de Bokashi-hoop op:
- eerst snoeiafval,
- daarna tuinafval,
- vervolgens cressenafval
Door deze lagen op te bouwen ontstaat een fermentatieproces. Daarnaast komt er een Bokashi-straat met vaste wanden, zodat de hopen hoger opgebouwd en beter aangedrukt kunnen worden. Dat aandrukken is belangrijk, want bij Bokashi wil je juist zo min mogelijk lucht in de hoop hebben.
Waarom Bokashi zo bijzonder is
Waar compostering warmte produceert door bacteriële activiteit, blijft Bokashi relatief koel. Dat betekent ook dat het proces in de winter langzamer verloopt. Gemiddeld duurt het fermenteren ongeveer 12 tot 16 weken, afhankelijk van het seizoen. Maar het resultaat mag er zijn: een voedzame, levende bodemverbeteraar die uiteindelijk op natuurlijke wijze weer wordt afgebroken door het bodemleven in onze tuin.
De cirkel is rond
Voor ons is het Bokashi Station meer dan alleen afvalverwerking. Het laat precies zien waar Stadsjochies voor staat: lokaal werken, slim omgaan met reststromen en de natuur zoveel mogelijk haar werk laten doen.
Wat ooit begon als snoeiafval, maaisel of cressenresten, eindigt uiteindelijk weer als voeding voor nieuwe groenten, kruiden en bloemen. En dat vinden wij misschien wel het mooiste van alles.